Người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào để ổn định đường huyết, tăng cường sức khỏe?

Người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào là câu hỏi được rất nhiều người quan tâm. Bởi lẽ, kiểm soát đường huyết thông qua chế độ ăn là yếu tố quan trọng, và gạo lứt từ lâu đã nổi tiếng là một lựa chọn tuyệt vời thay thế gạo trắng. Nhưng giữa rất nhiều loại gạo lứt trên thị trường, đâu mới là loại phù hợp và mang lại hiệu quả tốt nhất cho sức khỏe? Bài viết này của MSC Clinic sẽ giúp bạn giải quyết băn khoăn về việc người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào, từ đó xây dựng một thực đơn khoa học, lành mạnh.

1. Tại sao người tiểu đường nên chọn gạo lứt thay vì gạo trắng?

Các nghiên cứu từ Harvard School of Public Health cho thấy việc tiêu thụ gạo trắng thường xuyên có thể làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường type 2, do chỉ số đường huyết (GI) của gạo trắng khá cao. Khi ăn, tinh bột trong gạo trắng nhanh chóng chuyển hóa thành glucose, khiến đường huyết tăng vọt sau bữa ăn, buộc tuyến tụy phải tiết nhiều insulin hơn. Về lâu dài, tình trạng này có thể dẫn đến kháng insulin, một yếu tố chính gây ra và làm nặng thêm bệnh tiểu đường.

Người bị tiểu đường không nên ăn nhiều cơm gạo trắng

Ngược lại, gạo lứt là loại gạo chỉ xay bỏ lớp vỏ trấu, vẫn giữ nguyên lớp cám và mầm gạo, chứa hàm lượng lớn chất xơ, vitamin nhóm B, magie, mangan, selen, axit béo lành mạnh và các chất chống oxy hóa tự nhiên như gamma-oryzanol, ferulic acid. Những thành phần này mang lại nhiều lợi ích cho người bệnh tiểu đường:

• Giảm tốc độ hấp thu đường: lớp cám chứa nhiều chất xơ giúp tinh bột tiêu hóa chậm hơn, ngăn đường huyết tăng đột ngột sau ăn.
• Ổn định đường huyết lâu dài: magie trong gạo lứt giúp cải thiện hoạt động của insulin, từ đó hỗ trợ kiểm soát HbA1c (chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình 3 tháng).
• Tăng cảm giác no, kiểm soát cân nặng: ăn gạo lứt giúp no lâu hơn, hạn chế thèm ăn và giảm tích tụ mỡ thừa, yếu tố quan trọng với người tiểu đường type 2.
• Tốt cho tim mạch: hợp chất gamma-oryzanol và axit béo không bão hòa giúp giảm cholesterol xấu, tăng cholesterol tốt, hỗ trợ phòng ngừa biến chứng tim mạch. Đây là biến chứng thường gặp ở người đái tháo đường.
• Chống oxy hóa và giảm viêm: polyphenol và flavonoid trong gạo lứt giúp bảo vệ tế bào khỏi hư hại và giảm sưng viêm trong cơ thể, nhờ đó người tiểu đường khỏe hơn và ít gặp biến chứng hơn.

Thành phần dinh dưỡng trong gạo lứt

2. Người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào là tốt nhất?

2.1. Gạo lứt nâu

Nhiều người cho rằng tiểu đường kiêng tinh bột là nguyên tắc hàng đầu trong ăn uống. Tuy nhiên, điều quan trọng không phải là kiêng hoàn toàn, mà là chọn đúng loại tinh bột tốt, và gạo lứt nâu chính là lựa chọn đáng cân nhắc.

• Đặc điểm: Giữ nguyên lớp cám màu nâu.
• Lợi ích: Giàu chất xơ, magie và vitamin nhóm B. Chỉ số GI ổn định, lý tưởng cho việc kiểm soát đường huyết hàng ngày.

Nếu bạn đang băn khoăn người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào dễ tìm mua và hiệu quả, gạo lứt nâu là lựa chọn cơ bản và an toàn.

Cơm nấu từ gạo lứt nâu giàu dinh dưỡng, tốt cho người bị tiểu đường

2.2. Gạo lứt đen (Gạo lứt tím than)

Gạo lứt đen không chỉ là một lựa chọn tuyệt vời cho người bệnh mà còn là thực phẩm có chất chống oxy hóa cao.

• Đặc điểm: Có màu đen hoặc tím than tự nhiên do chứa hàm lượng Anthocyanin cao (chất chống oxy hóa mạnh, tương tự như trong quả việt quất).
• Lợi ích: Anthocyanin giúp cải thiện độ nhạy insulin và bảo vệ tế bào khỏi tổn thương do gốc tự do, giảm nguy cơ biến chứng tim mạch.

Người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào có khả năng chống oxy hóa cao? Gạo lứt đen là câu trả lời.

2.3. Gạo lứt đỏ

Gạo lứt đỏ cũng là một lựa chọn cho câu hỏi người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào.

• Đặc điểm: Lớp cám có màu đỏ, chứa hợp chất Proanthocyanidin (chất chống oxy hóa).
• Lợi ích: Tương tự như gạo lứt đen, nó có chỉ số GI thấp và giàu chất xơ, hỗ trợ tiêu hóa và kiểm soát đường huyết hiệu quả.

Gạo lứt đỏ giúp người tiểu đường kiêng tinh bột an tâm hơn trong mỗi bữa ăn

2.4. Gạo lứt trắng ngà

• Đặc điểm: Hạt có màu sáng hơn, lớp cám mỏng, mềm và dễ ăn hơn các loại gạo lứt khác.
• Lợi ích: Vẫn giữ được một phần chất xơ và vitamin nhưng dễ tiêu hóa, thích hợp cho người cao tuổi hoặc có hệ tiêu hóa yếu.

Gạo lứt trắng ngà dễ ăn hơn những loại gạo lứt khác

3. Gợi ý thực đơn 1 ngày dành cho người tiểu đường với gạo lứt

Dưới đây là thực đơn được xây dựng để kiểm soát lượng carbohydrate, ưu tiên thực phẩm có chỉ số GI thấp và giàu chất xơ, giúp ổn định đường huyết suốt cả ngày. Đây là một gợi ý về việc người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào và kết hợp ra sao.

• Bữa sáng: Cháo gạo lứt (nấu từ gạo lứt nâu) và ức gà xé hoặc trứng luộc. Món ăn này giúp cung cấp chất xơ (gạo lứt) và protein chất lượng cao, giúp no lâu, ngăn đường huyết tăng đột ngột.
• Bữa trưa: 1/2 bát cơm gạo lứt đỏ + cá thu kho tiêu (hoặc cá hấp) + canh bí đỏ nấu tôm. Thực đơn này giúp cân bằng tinh bột, protein, chất béo tốt, đồng thời bổ sung vitamin và khoáng chất từ rau củ, rất phù hợp cho người tiểu đường cần duy trì năng lượng ổn định.
• Bữa phụ (buổi chiều): 1 quả táo hoặc 1 hộp sữa chua không đường. Cung cấp chất xơ và lợi khuẩn, giúp ổn định tiêu hóa mà không làm tăng đường huyết. 
• Bữa tối: 1/2 bát cơm gạo lứt, ức gà áp chảo và canh rau ngót nấu tôm. Đây là bữa ăn giàu đạm, ít béo, dễ tiêu và cung cấp chất xơ giúp no lâu.

Gạo lứt tuy dai hơn nhưng vị bùi, ngọt hậu khiến ai ăn quen đều thích

4. Lưu ý khi sử dụng gạo lứt cho người bệnh tiểu đường

• Kiểm soát khẩu phần nghiêm ngặt: Gạo lứt vẫn là tinh bột. Chỉ nên ăn khoảng 1/2-2/3 bát cơm một bữa. Việc ăn quá nhiều có thể làm đường huyết tăng.
• Luôn kết hợp gạo lứt với protein (cá, thịt nạc), chất béo tốt và rau xanh để làm chậm quá trình hấp thu glucose.
• Tránh chế biến tinh: Hạn chế các sản phẩm như bột gạo lứt, bánh đã xay mịn vì chúng có chỉ số GI cao hơn gạo lứt nguyên hạt. Mục đích của việc thay thế là tránh tiểu đường kiêng tinh bột hoàn toàn, nhưng phải dùng tinh bột thô.
• Tham vấn chuyên gia: Để biết người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào và ăn với liều lượng ra sao. Tốt nhất nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng, tránh tự ý áp dụng theo cảm tính.

5. Điều trị và kiểm soát biến chứng tiểu đường tại MSC Clinic

Kiểm soát đường huyết bằng chế độ ăn uống là yếu tố vô cùng quan trọng đối với người bệnh tiểu đường, và để làm được điều đó đúng cách, bạn cần có sự đồng hành từ các chuyên gia dinh dưỡng và bác sĩ nội tiết giàu kinh nghiệm. Tại MSC Clinic, đội ngũ bác sĩ của chúng tôi hội tụ những chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực Nội tiết – Đái tháo đường:

• GS.TS.BS Thái Hồng Quang – Chuyên gia hơn 40 năm kinh nghiệm, Nguyên Chủ tịch Hội Nội tiết – Đái tháo đường Việt Nam, Nguyên Giám đốc Bệnh viện Quân y 103.

Xem thêm chia sẻ của giáo sư Thái Hồng Quang về “Thuốc điều trị đái tháo đường”

• BS.CKII Lê Trí Hải – Bác sĩ Hồi sức Cấp cứu và Nội khoa, có hơn 40 năm công tác tại Bệnh viện Xanh Pôn.

Tại đây bệnh nhân sẽ được:

• Xây dựng phác đồ điều trị và chế độ dinh dưỡng cá nhân hóa, phù hợp với tình trạng sức khỏe và thể trạng.
• Kết hợp y học tái tạo tiên tiến từ Nhật Bản cùng các liệu pháp nội khoa hiện đại, giúp tăng hiệu quả kiểm soát đường huyết.
• Theo dõi sát sao và điều chỉnh phác đồ linh hoạt theo từng giai đoạn tiến triển của bệnh.
• Giải đáp mọi thắc mắc để người bệnh hiểu rõ hơn về cơ thể mình và sống khỏe mạnh mỗi ngày.

Bệnh nhân được thăm khám và tư vấn 1:1 để đưa ra phác đồ điều trị tối ưu nhất

Liệu pháp y học tái tạo tại MSC Clinic mang lại hiệu quả vượt trội nhờ cơ chế kích thích sản sinh insulin nội sinh, khôi phục khả năng điều hòa đường huyết tự nhiên, giảm viêm mạn tính, đồng thời bảo vệ các cơ quan đích như tim, thận, thần kinh và vi mạch khỏi tác động của bệnh tiểu đường.

Khách hàng Nguyễn Nam Sơn được đội ngũ bác sĩ, chuyên gia thăm hỏi trong quá trình điều trị

Khách hàng Nguyễn Nam Sơn sức khỏe không tốt do từng mổ viêm tụy cấp hai lần. Sau đợt mắc COVID-19, anh đi kiểm tra và có kết quả đường huyết tăng vọt lên hơn 12, mỡ máu cũng cao. Được điều trị tại MSC Clinic, chỉ số đường huyết của anh giảm xuống còn 7. Anh có chia sẻ: “Điều đáng mừng nhất là hiện tại tôi không còn phải dùng thuốc nữa, chỉ cần duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học như bác sĩ hướng dẫn.”

Với những thông tin chia sẻ trên đây, hy vọng bạn đã giải đáp được thắc mắc người tiểu đường nên ăn gạo lứt nào. Việc thay đổi chế độ ăn là một phần quan trọng để kiểm soát bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, để có phác đồ điều trị và dinh dưỡng phù hợp nhất, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa. Đừng chờ đến khi biến chứng xuất hiện, hãy chủ động bảo vệ sức khỏe của mình ngay hôm nay.

 

PHÒNG KHÁM MSC INTERNATIONAL CLINIC

Hotline: 0975 576 376

Địa chỉ:

• MSC Hà Nội: TT20-21-22, 204 Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội.
• MSC Quảng Ninh: A12-01 KĐT Monbay, Phường Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh.

Fanpage:

• MSC Hà Nội: https://www.facebook.com/mscclinicvn
• MSC Quảng Ninh: https://www.facebook.com/MSCClinicQN

source https://mscclinic.vn/nguoi-tieu-duong-nen-an-gao-lut-nao/