Gai khớp gối: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị hiệu quả

Bệnh gai khớp gối là biểu hiện của thoái hóa, gây đau nhức và hạn chế vận động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống. Tình trạng này tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nặng nề nếu không điều trị kịp thời. Bài viết này của MSC Clinic sẽ giúp bạn hiểu rõ về nguyên nhân, triệu chứng và các phương pháp điều trị hiệu quả để kiểm soát gai khớp gối. 

1. Gai khớp gối là gì?

Khớp gối là khớp lớn nhất và chịu lực nhiều nhất của cơ thể. Nó được cấu tạo bởi 3 xương chính là xương đùi, xương chày và xương bánh chè. Giữa các đầu xương được bao phủ bởi sụn khớp – một mô đàn hồi, trơn láng có vai trò như một bộ giảm xóc, giúp khớp cử động êm ái.

Khi sụn khớp bị tổn thương, xương cọ xát vào nhau, gây đau và kích hoạt quá trình hình thành gai khớp gối.

Gai khớp gối gây đau nhức và đẩy nhanh tình trạng thoái hóa khớp gối

Gai khớp gối thực chất là sự lắng đọng canxi và hình thành các chồi xương nhỏ xung quanh rìa các xương khớp gối. Sự xuất hiện của các chồi xương này là một phản ứng tự nhiên của cơ thể nhằm cố gắng ổn định khớp bị tổn thương do quá trình thoái hóa diễn ra.

2. Nguyên nhân gây gai khớp gối

2.1. Do tuổi tác

Tuổi tác là nguyên nhân hàng đầu gây gai khớp gối. Theo thời gian, sụn khớp bị lão hóa, mất nước, giảm độ đàn hồi và khả năng tự phục hồi, dẫn đến thoái hóa và hình thành gai xương. Sau 40 tuổi, nguy cơ mắc bệnh tăng lên đáng kể.

2.2. Do chấn thương

Các chấn thương như rách sụn chêm, đứt dây chằng, hoặc các tai nạn làm tổn thương cấu trúc khớp đều có thể dẫn đến thoái hóa khớp thứ phát và hình thành gai xương.

2.2. Do thói quen sinh hoạt, đặc điểm nghề nghiệp

• Thừa cân, béo phì: Lúc này, mỗi bước đi có thể gây áp lực gấp 3-6 lần trọng lượng cơ thể lên khớp gối, làm sụn khớp nhanh chóng bị bào mòn.
• Lao động nặng, vận động quá mức: Những người làm công việc phải đứng lâu, khuân vác nặng, hoặc vận động viên tập luyện cường độ cao không đúng kỹ thuật (đặc biệt là chạy bộ, nhảy) khiến khớp gối chịu tải liên tục.
• Tư thế sinh hoạt không đúng: Ngồi xổm, quỳ gối thường xuyên gây áp lực lớn và không cần thiết lên khớp gối.

2.3. Do bệnh lý

• Viêm khớp dạng thấp: Bệnh lý tự miễn này gây viêm mạn tính và phá hủy cấu trúc khớp, bao gồm cả sụn và xương dưới sụn, dẫn đến thoái hóa sớm và hình thành gai.
• Gout: Sự lắng đọng tinh thể axit uric trong khớp cũng gây viêm và tổn thương cấu trúc khớp.
• Bệnh lý xương khớp khác: Viêm bao hoạt dịch, nhiễm trùng khớp, hoại tử vô khuẩn đầu xương… có thể kích thích hình thành gai xương.

 

>> Tìm hiểu thêm: 9 Nguyên nhân thoái hóa khớp gối thường gặp nhất

Các bệnh lý xương khớp như hoại tử vô khuẩn đầu xương có thể dẫn tới gai khớp gối

3. Triệu chứng nhận biết gai khớp gối

Mức độ biểu hiện của gai khớp gối phụ thuộc vào kích thước, vị trí của gai xương và mức độ thoái hóa đi kèm. Nhiều trường hợp có gai nhưng không có triệu chứng (chỉ phát hiện qua X-quang). Khi gai xương chèn ép hoặc kích thích các mô xung quanh, triệu chứng sẽ xuất hiện rõ rệt hơn:

Đau khớp gối:

• Cơn đau âm ỉ, mạn tính nhưng có thể tăng lên dữ dội khi đi lại, đứng lên, leo cầu thang. Đau giảm khi nghỉ ngơi.
• Thường đau sâu bên trong khớp gối, có thể khu trú ở phía trước, bên trong hoặc bên ngoài khớp.

 

>> Xem thêm bài viết: 4 giai đoạn thoái hóa khớp gối và phương pháp điều trị hiệu quả

Cơn đau do gai khớp gối đặc trưng vào buổi sáng

Cứng khớp:

• Cảm giác cứng khớp gối xuất hiện khi mới ngủ dậy hoặc sau một thời gian dài giữ nguyên một tư thế.
• Bệnh nhân khó khăn khi bắt đầu vận động, phải mất vài phút đến nửa giờ để khớp linh hoạt trở lại.

Hạn chế vận động:

• Khớp gối không thể duỗi thẳng hoặc gập tối đa như bình thường.
• Khó đi lại hoặc thực hiện các động tác phức tạp như ngồi xổm, quỳ gối.
• Dáng đi có thể thay đổi (khập khiễng).

Tiếng kêu bất thường:

Khi cử động khớp gối, có thể nghe thấy hoặc cảm nhận được tiếng lạo xạo, lục cục do sự cọ xát giữa các bề mặt xương không còn được sụn bao phủ hoặc do gai xương cấn vào mô mềm.

Sưng và biến dạng khớp:

• Khớp gối có thể bị sưng nhẹ do phản ứng viêm.
• Ở giai đoạn nặng, khớp gối có thể bị biến dạng, thường là vẹo trong hoặc vẹo ngoài.

 

>> Khám phá ngay: Khám thoái hoá khớp gối ở đâu tốt và điều trị uy tín?

Khớp gối có thể bị sưng nhẹ khi có gai khớp gối

4. Gai khớp gối có nguy hiểm không?

Nhiều người lầm tưởng gai khớp gối là một phần của lão hóa và có thể chấp nhận sống chung. Tuy nhiên, nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách, tình trạng này có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng.

4.1. Biến chứng cấp tính

• Kẹt khớp: Gai xương có thể vỡ ra thành mảnh nhỏ và chui vào khe khớp, gây đau đột ngột và làm khớp gối bị kẹt, không thể co hoặc duỗi.
• Viêm bao hoạt dịch: Gai xương liên tục cọ xát vào mô mềm và màng hoạt dịch, gây viêm sưng cấp tính.

Viêm bao hoạt dịch xảy ra do gai khớp gối cọ xát vào mô mềm

4.2. Biến chứng mạn tính

• Teo cơ và yếu chi: Do đau và cứng khớp, bệnh nhân có xu hướng giảm vận động, dẫn đến các nhóm cơ quanh gối (đặc biệt là cơ đùi trước) bị teo và yếu đi, làm giảm khả năng chịu lực của khớp.
• Mất khả năng vận động: Thoái hóa khớp gối tiến triển nặng, sụn khớp mất gần hết, xương cọ xát vào nhau, gây đau đớn dữ dội và biến dạng khớp vĩnh viễn, khiến bệnh nhân phải di chuyển bằng nạng hoặc xe lăn.

Gai khớp gối không được điều trị có thể dẫn tới teo cơ

5. Các phương pháp điều trị gai khớp gối hiệu quả

Mục tiêu điều trị gai khớp gối là giảm đau, kháng viêm, làm chậm quá trình thoái hóa, phục hồi chức năng khớp và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh. Tùy thuộc nguyên nhân gây bệnh, tình trạng gai xương, các biến chứng đi kèm và nhu cầu vận động của người bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định một hoặc kết hợp các phương pháp điều trị sau:

5.1. Thay đổi lối sống

Đây là nền tảng của mọi phác đồ điều trị, áp dụng cho mọi giai đoạn bệnh:

• Giảm cân: Cần thiết đối với người thừa cân béo phì.
• Thay đổi chế độ dinh dưỡng: Bổ sung thực phẩm giàu canxi, vitamin D, omega-3 (có trong cá béo, quả óc chó), glucosamine và chondroitin (có trong sụn cá, hải sản).
• Tập luyện hợp lý: Thực hiện các bài tập tăng sức mạnh cơ đùi và gân kheo để cải thiện chức năng khớp gối. Tránh các môn thể thao có tính đối kháng, vận động cường độ cao.
• Vật lý trị liệu: Sử dụng các phương pháp như nhiệt trị liệu (chườm nóng/lạnh), sóng ngắn, siêu âm trị liệu, điện xung để giảm đau, giảm co thắt cơ và tăng cường lưu thông máu.

 

>> Tìm hiểu thêm: Thoái hóa khớp gối nên ăn gì và kiêng ăn gì

Chế độ ăn uống phù hợp giúp tăng cường sức khỏe cơ xương khớp

5.2. Điều trị nội khoa

Dùng thuốc:

• Thuốc giảm đau thông thường: Acetaminophen (Paracetamol) được ưu tiên sử dụng đầu tiên.
• Thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs): Ibuprofen, Meloxicam, Celecoxib… giúp giảm đau và giảm viêm hiệu quả, nhưng cần thận trọng với tác dụng phụ lên đường tiêu hóa và tim mạch.
• Thuốc hỗ trợ khớp: Glucosamine Sulfate, Chondroitin Sulfate, Collagen Type II… hỗ trợ phục hồi và bảo vệ sụn khớp.

Lưu ý: Cần tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa khi sử dụng thuốc để hạn chế các tác dụng không mong muốn.

Tiêm nội khớp:

• Corticosteroid: Corticosteroid được tiêm trực tiếp vào khớp gối nhằm giảm viêm và giảm đau nhanh chóng trong các đợt bệnh cấp tính. Tuy nhiên, phương pháp này chỉ mang tính tạm thời và không nên lạm dụng vì có thể gây hại cho sụn khớp nếu tiêm quá nhiều lần. Bác sĩ sẽ chỉ định giới hạn số lần tiêm trong một năm. 
• Acid Hyaluronic: Đây là chất bôi trơn tự nhiên, được tiêm vào khớp để cải thiện độ trơn tru của khớp gối, giúp giảm ma sát khi vận động. Ngoài ra, nó còn cung cấp dinh dưỡng cần thiết cho sụn khớp, hỗ trợ giảm đau kéo dài cho người bệnh thoái hóa khớp.
• Huyết tương giàu tiểu cầu (PRP): Đây là liệu pháp tiên tiến sử dụng máu tự thân, chiết tách lấy nồng độ tiểu cầu cao để tiêm vào khớp gối. Các yếu tố tăng trưởng trong PRP giúp thúc đẩy quá trình sửa chữa và tái tạo mô sụn bị tổn thương. Đây là giải pháp sinh học được kỳ vọng trong việc làm chậm tiến trình thoái hóa khớp.

Tiêm HA giúp giảm đau nhờ khả năng bôi trơn khớp tự nhiên

5.3. Điều trị ngoại khoa

Phẫu thuật chỉ được xem xét khi các phương pháp bảo tồn không còn hiệu quả (thường áp dụng cho thoái hóa khớp gối giai đoạn III, IV có gai xương lớn):

• Nội soi khớp gối: Bác sĩ đưa ống nội soi vào khớp để loại bỏ các mảnh sụn/gai xương nhỏ gây kẹt khớp và rửa khớp.
• Cắt xương chỉnh trục: Thay đổi trục xương chày hoặc xương đùi để giảm áp lực lên phần khớp bị tổn thương.
• Thay khớp gối nhân tạo: Đây là phẫu thuật triệt để nhất cho thoái hóa khớp gối giai đoạn cuối. Bác sĩ sẽ thay thế bề mặt khớp bị tổn thương bằng các vật liệu nhân tạo (kim loại và nhựa y tế).

Phẫu thuật khớp gối được áp dụng cho những giai đoạn muộn

6. Bị gai khớp gối khi nào cần đi khám bác sĩ?

Bạn cần thăm khám chuyên khoa cơ xương khớp ngay lập tức nếu gặp một trong các dấu hiệu sau:

• Đau khớp gối kéo dài hơn 3 ngày không thuyên giảm dù đã nghỉ ngơi.
• Đau khớp gối dữ dội vượt ngưỡng chịu đựng.
• Khớp gối sưng to, nóng đỏ kèm theo sốt (có thể là dấu hiệu nhiễm trùng).
• Xuất hiện tình trạng kẹt khớp đột ngột hoặc mất hoàn toàn khả năng duỗi thẳng/gập gối.
• Các triệu chứng cứng khớp buổi sáng kéo dài hơn 30 phút.
• Khớp gối bị biến dạng rõ rệt.

Việc chẩn đoán sớm (thông qua thăm khám lâm sàng, chụp X-quang để thấy hình ảnh gai xương và hẹp khe khớp) sẽ giúp bác sĩ đưa ra phác đồ điều trị bảo tồn hiệu quả nhất, làm chậm tiến trình bệnh và tránh phẫu thuật.

7. Khám và điều trị gai khớp gối tại MSC Clinic

Đội ngũ chuyên gia cơ xương khớp hàng đầu

Đứng đầu phòng khám là BSCKII Trần Trọng Thắng với hơn 30 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực cơ xương khớp. Ngoài ra đồng hành cùng bệnh nhân còn có đội ngũ chuyên gia cơ xương khớp đầu ngành:

• PGS.TS.BS Nguyễn Mai Hồng – Nguyên Trưởng khoa Cơ xương khớp, Bệnh viện Bạch Mai, hơn 40 năm kinh nghiệm điều trị các bệnh lý cơ xương khớp.
• ThS.BS Nguyễn Trần Trung – Phó trưởng khoa Cơ xương khớp Bệnh viện E, có thế mạnh về điều trị bệnh lý cơ xương khớp bằng công nghệ cao.
• BSCKII Trần Khanh – Trưởng khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Ninh.
• BSCKII Nguyễn Tường Vân – Trưởng khoa Lão khoa – Cơ xương khớp, Bệnh viện Bãi Cháy.

Cùng đội ngũ cố vấn là các giáo sư, trưởng khoa, phó trưởng khoa tại các bệnh viện cơ xương khớp đầu ngành.

Đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm 

Chẩn đoán chính xác 

• Sử dụng các công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến như X-quang, siêu âm khớp gối để xác định mức độ thoái hóa và kích thước gai xương.
• Thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu cần thiết để đánh giá tình trạng viêm và các bệnh lý đi kèm.

Kết hợp đa phương pháp, tiên phong ứng dụng y học tái tạo

MSC Clinic kết hợp linh hoạt các liệu pháp bảo tồn tiên tiến, hướng tới mục tiêu điều trị toàn diện. Bệnh nhân được đánh giá chi tiết tình trạng bằng các công nghệ hình ảnh hiện đại và được xây dựng phác đồ điều trị cá thể hóa, tối ưu hóa hiệu quả cho từng mức độ gai khớp gối. 

Đặc biệt, MSC Clinic tiên phong ứng dụng y học tái tạo với các liệu pháp như tiêm huyết tương giàu tiểu cầu (PRP), giúp kích thích cơ chế tự phục hồi của cơ thể và làm chậm tiến trình thoái hóa khớp gối. Liệu pháp huyết tương tăng trưởng nội sinh và M-MSC Therapy độc quyền bởi MSC Clinic cũng mang lại hiệu quả điều trị cao cho đối tượng người cao tuổi, gặp tình trạng thoái hóa nghiêm trọng và có gai xương to.

Phòng tiêm nội khớp vô khuẩn tiêu chuẩn phòng phẫu thuật tại MSC Clinic thực hiện an toàn các ca tiêm khớp

Gai khớp gối là một dấu hiệu cảnh báo của quá trình thoái hóa khớp gối. Việc nhận biết sớm các triệu chứng và tuân thủ phác đồ điều trị là chìa khóa để kiểm soát bệnh hiệu quả. Đừng chần chừ, hãy thăm khám bác sĩ chuyên khoa ngay khi có dấu hiệu đau hoặc cứng khớp gối kéo dài để có thể tự tin vững bước và tận hưởng cuộc sống trọn vẹn.

 

PHÒNG KHÁM MSC INTERNATIONAL CLINIC

Hotline: 0975 576 376

Địa chỉ:

• MSC Hà Nội: TT20-21-22, 204 Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội.
• MSC Quảng Ninh: A12-01 KĐT Monbay, Phường Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh.

Fanpage:

• MSC Hà Nội: https://www.facebook.com/mscclinicvn
• MSC Quảng Ninh: https://www.facebook.com/MSCClinicQN

source https://mscclinic.vn/gai-khop-goi/